7 συμβουλές για καλή μνήμη

7 συμβουλές για καλή μνήμη

7 πολύτιμες συμβουλές για καλή μνήμη σε κάθε ηλικία από επιστήμονες του Χάρβαρντ

 

Μπαίνετε στην κουζίνα, αλλά δεν θυμάστε το λόγο; Δεν θυμάστε το όνομα κάποιου που γνωρίζετε καλά; Δεν πήγατε σε ραντεβού γιατί το ξεχάσατε;

Κενά μνήμης μπορεί να συμβούν σε κάθε ηλικία, όσο όμως μεγαλώνουμε αυτό μας ανησυχεί γιατί φοβόμαστε ότι μπορεί να είναι σημάδι απώλειας μνήμης ή άνοιας.  

Σύμφωνα με τους επιστήμονες, η «σημαντική» απώλεια μνήμης στα ηλικιωμένα άτομα δεν αποτελεί φυσιολογικό μέρος της γήρανσης, αλλά οφείλεται σε οργανικές διαταραχές, εγκεφαλικές βλάβες ή νευρολογικές ασθένειες.  

Τα περισσότερα από τα «μικρά» (περιστασιακά) κενά  μνήμης που βιώνουμε με την ηλικία αντανακλούν φυσιολογικές αλλαγές στη δομή και τη λειτουργία του εγκεφάλου.  Αυτές οι αλλαγές μπορεί να επιβραδύνουν ορισμένες διαδικασίες, καθιστώντας λίγο πιο δύσκολη την μάθηση νέων  πραγμάτων γρήγορα ή τον εντοπισμό προβλημάτων που μπορεί να επηρεάσουν τη μνήμη και τη μάθηση.  

Μετά από έρευνες δεκαετιών, οι επιστήμονες έχουν καταλήξει στο συμπέρασμα ότι αν υιοθετήσουμε κάποιες καλές συνήθειες και συγκεκριμένες στρατηγικές μπορούμε να προστατεύσουμε τη μνήμη μας και να ακονίσουμε το μυαλό μας. Σύμφωνα με άρθρο που δημοσιεύεται στο Harvard Health Publishing του Harvard Medical School, οι επιστήμονες προτρέπουν 7 πρακτικές για πνευματική διαύγεια.  

  1. Συνεχίστε τη μάθηση

Το υψηλό μορφωτικό επίπεδο συνδέεται με καλύτερη εγκεφαλική λειτουργία σε άτομα μεγαλύτερης ηλικίας. Όσο «ακονίζεις» το μυαλό σου με πνευματική άσκηση τόσο ενεργοποιούνται διαδικασίες που βοηθούν στη υγεία των εγκεφαλικών κυττάρων και την τόνωση της επικοινωνίας μεταξύ τους.  Διάβασε βιβλία και άρθρα, κάνε μαθήματα ξένης γλώσσας, μουσικής ή κάποιας τέχνης, παίξε σκάκι ή κάποιο παιχνίδι όπως το bridge, λύσε σταυρόλεξα ή παζλ. Στην εργασία ανάλαβε κάτι διαφορετικό, που περιλαμβάνει μια ικανότητα που συνήθως δεν χρησιμοποιείς.  

  1. Χρησιμοποιείστε όλες τις αισθήσεις

Όσες περισσότερες αισθήσεις χρησιμοποιούμε για να μάθουμε κάτι, τόσο περισσότερο εξασκείται ο εγκέφαλος μας για να συγκρατεί πληροφορίες. Για παράδειγμα, η μύτη μας βοηθάει την μνήμη μας. Σύμφωνα με έρευνα, θυμόμαστε πιο εύκολα εικόνες τις οποίες έχουμε συνδέσει με την όσφρηση, ειδικά όταν οι μυρωδιές είναι ευχάριστες. Σε απεικονιστική εξέταση εγκεφάλου σε άτομα που είδαν εικόνες τις οποίες είχαν συσχετίσει με μυρωδιές, ενεργοποιήθηκε το τμήμα του εγκεφαλικού φλοιού που σχετίζεται με την επεξεργασία οσμών, παρότι σε εκείνη τη φάση οι συμμετέχοντες δεν μύριζαν τίποτε ούτε τους ζητήθηκε να θυμηθούν κάποια μυρωδιά.  

  1. Πιστέψτε στον εαυτό σας

Εσφαλμένες αντιλήψεις σχετικά με τις δυνατότητες που έχουμε όσο μεγαλώνουμε μπορεί να ευθύνονται για προβλήματα με την μνήμη. Μεσήλικες έχουν πιο χαμηλό σκορ σε τεστ μνήμης όταν πριν έχουν εκτεθεί σε αρνητικά στερεότυπα για το πώς η γήρανση επηρεάζει αυτή τη δεξιότητα του εγκεφάλου, ενώ έχουν καλύτερες επιδώσεις όταν τα μηνύματα είναι ενθαρρυντικά και θετικά. Οι άνθρωποι που έχουν πιστέψει ότι δεν έχουν τον έλεγχο για τη λειτουργία της μνήμης τους είναι λιγότερο πιθανό να προσπαθήσουν να την εξασκούν ή να βελτιώνουν τις δεξιότητές τους. Πιστέψτε ότι μπορείτε και θα έχετε καλύτερη μνήμη για περισσότερα χρόνια.

  1. Κάνετε οικονομία μνήμης

Δεν χρειάζεται να προσπαθείτε να θυμηθείτε τα πάντα, ειδικά όταν οι πληροφορίες δεν είναι ιδιαίτερα χρήσιμες. Χρησιμοποιείτε ημερολόγια και ατζέντες και σημειώστε  ραντεβού, λίστες για ψώνια, ή ποσά που πρέπει να εξοφληθούν. Στο σπίτι, τοποθετήστε σε συγκριμένο σημείο κλειδιά, γυαλιά, ή το πορτοφόλι σας.

  1. Επαναλάβετε ό,τι θέλετε να θυμηθείτε

«Επανάληψις, μήτηρ πάσης μαθήσεως» σύμφωνα με το αρχαίο ελληνικό ρητό.

Όταν θέλετε να θυμηθείτε κάτι που μόλις ακούσατε ή διαβάσατε, επαναλάβετέ το, διαβάστε δυνατά ξανά, ή γράψτε το.  Όταν θέλετε να θυμηθείτε το όνομα του συνομιλητή σας, αποκαλέστε τον με το όνομα του. Αντί δηλαδή για «χάρηκα για τη γνωριμία» πείτε: «Γιώργο, χάρηκα για τη γνωριμία».  

  1. Αφήστε χρονικά διαστήματα

Η επανάληψη είναι σημαντικό «εργαλείο» μάθησης, το μυστικό όμως για να θυμόμαστε καλύτερα είναι να αφήνουμε χρονικά διαστήματα ανάμεσα στις περιόδους μελέτης. Διαστήματα δηλαδή ανάμεσα στις επαναλήψεις, όταν προσπαθούμε να τελειοποιήσουμε πολύπλοκες πληροφορίες.

  1. Χρησιμοποιήστε κωδικοποίηση και έξυπνους τρόπους

Υπάρχουν έξυπνοι τρόποι για να θυμόμαστε λίστες και χρήσιμους αριθμούς. Μπορείτε να αντιστοιχίσετε αριθμούς με γράμματα, αριθμούς με ημερομηνίες, με επετείους, με μεγάλες γιορτές. Κωδικοποιήστε, χρησιμοποιήστε ακρώνυμα, συνδέστε μία λέξη ή επωνυμία με κάτι γνώριμο, με μια ιδιότητα.

 

Πηγή:

https://www.health.harvard.edu/healthbeat/7-ways-to-keep-your-memory-sharp-at-any-age